• Ευρωεκλογές: Ένα κρίσιμο σταυροδρόμι στη μάχη κατά της λιτότητας
  • The European Elections: A Landmark in the Struggle Against Austerity (copy 1)

  • Πιερ Λοράν | 04 Dec 13 | Posted under: Εκλογές
  • Ποτέ στο παρελθόν, από τη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν υπήρξε κρίση που να έπληξε τόσο βαθιά τους πολίτες της Ευρώπης. Ποτέ πριν δεν ήταν τόσο προφανείς οι συγκρούσεις ανάμεσα στα συμφέροντα του κόσμου του χρήματος, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των κυβερνήσεων των 28 κρατών μελών της ΕΕ.

    Ποτέ δεν είχαμε γίνει μάρτυρες μιας τόσο θεμελιώδους αποδόμησης των κοινωνικών και δημοκρατικών κεκτημένων των ανθρώπων που αποτελούν αυτή την Ένωση –ως εάν η κρίση ήρθε για να σφραγίσει το τέλος του μεταπολεμικού κοινωνικού συμβολαίου. Ένας άνεμος ταξικής εκδίκησης μοιάζει να πνέει πάνω από την Αθήνα, τη Μαδρίτη, τη Λισαβόνα και το Δουβλίνο. Οι λαοί υποφέρουν από την ασφυκτική αυτή μέγγενη που πνίγει τις κοινωνικές τους κατακτήσεις.

     

    Η απόρριψη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πολιτικών που εφαρμόζει ή εξαγγέλλει, έχει φτάσει σε άνευ προηγουμένου επίπεδα σε όλες τις χώρες της Ένωσης, ακόμα και στις παραδοσιακά πιο «φιλοευρωπαϊκές». Πώς αυτός ο χώρος ειρήνης, ελευθερίας και δικαιοσύνης, που στάθηκε και διατηρήθηκε για τόσο καιρό, έφτασε να βουλιάξει τόσο βαθιά; Και, παρ’όλα αυτά, σε κάθε σημαντικό βήμα για την οικοδόμηση της Ευρώπης χρησιμοποιούνταν τα ίδια επιχειρήματα. Η Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη, το κοινό νόμισμα, η Συνθήκη του Μάαστριχτ, η Ευρωπαϊκή Συνταγματική Συνθήκη και η Συνθήκη της Λισαβόνας, όλα παρουσιάστηκαν με ιδιαίτερη έμφαση στα οφέλη των πολιτικών που θα προωθούσαν –υποτίθεται- την πλήρη απασχόληση και την αύξηση του πλούτου. Το αποτέλεσμα είναι καταστροφικό, η βασίλισσα-Ευρώπη είναι γυμνή. Η Ένωση δεν μπορεί να κρύψει την αποτυχία των πολιτικών της.

     

    Οι κυβερνήσεις έχουν εδώ και καιρό παραιτηθεί από τις ευθύνες τους. Δέχονται, εφαρμόζουν, και σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνουν τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στην Γαλλία, η εκλογή του Φρανσουά Ολάντ –εφόσον υπήρχαν κάποιοι που είχαν πιστέψει τις προεκλογικές του εξαγγελίες- θα μπορούσε να είναι μια ευκαιρία να αντιστραφεί αυτή η πορεία και να οικοδομηθεί μια αντίσταση στον «χρυσό κανόνα» και την κηδεμονία των κρατικών προϋπολογισμών των χωρών της ΕΕ. Αυτό όμως δεν συνέβη. Ο πρόεδρος της Γαλλίας δεν έκανε κάποια κίνηση προς αυτή την κατεύθυνση, ούτε ύψωσε τη φωνή του για να ασκήσει κριτική ή να επηρεάσει τις αποφάσεις της τρόικας που γονάτισαν τους λαούς της Ελλάδας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας. Η απογοήτευση είναι μεγάλη, όχι μόνο στη Γαλλία, αλλά και στους ευρύτερους ευρωπαϊκούς προοδευτικούς κύκλους. «Η Γαλλία είναι σπουδαία όταν αντιμετωπίζει παγκόσμια ζητήματα», έγραψε κάποτε ο Αντρέ Μαλρό. Ως ιδρυτικό μέλος της ΕΕ, η Γαλλία θα μπορούσε και θα έπρεπε να σηκώσει τη σημαία της αντίστασης απέναντι σε ένα ευρωπαϊκό οικοδόμημα που παρεκκλίνει σημαντικά από τα ανθρωπιστικά του θεμέλια και που πλέον συνοψίζεται στην αποθέωση του «όλα είναι αγορά» (εμπορευματοποιημένος δημόσιος τομέας).

     

    Η Γαλλία έχασε το ραντεβού της με την ιστορία. Από εδώ και πέρα εναπόκειται σε μας να αντιμετωπίσουμε την πρόκληση, να δουλέψουμε με το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς (ΚΕΑ) για να χτίσουμε από την αρχή ένα ευρωπαϊκό όραμα με νέο προσανατολισμό, να δημιουργήσουμε ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα που θα ξεκινά από τις προσδοκίες και τις επιθυμίες των λαών. Ναι, η ελεύθερη κυκλοφορία των ανθρώπων είναι ένα όφελος. Ισχύει όμως για όλους; Ας δούμε πως αντιμετωπίζονται οι απολύτως Ευρωπαίοι Ρομά στις περισσότερες χώρες τις Ευρώπης. Ναι, αν θέλαμε να έχει το ευρώ μια στέρεη βάση, διαφορετική από αυτή που έχει σήμερα, και μια Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα με διαφορετικούς στόχους, το κοινό νόμισμα θα μπορούσε να θεωρηθεί πρόοδος. Οι συναλλαγές, η συνεργασία μεταξύ ίσων, η υπεράσπιση των δημόσιων υπηρεσιών και η κοινωνική πρόοδος θα έπρεπε στην ουσία να αποτελούν τον πυρήνα των ευρωπαϊκών πολιτικών.

     

    Όλες αυτές οι ωραίες ιδέες θα μείνουν μόνο λόγια ενώ πλησιάζει η ημερομηνία των ευρωεκλογών. Οι Ευρωπαίοι Σοσιαλιστές θα μιλήσουν ξανά για την ανάγκη για «περισσότερα κοινωνικά μέτρα» και θα ξεσκονίσουν τις προτάσεις τους από τις προηγούμενες εκλογές. Θα επιλέξουν, όμως, για μια ακόμα φορά να συνεργαστούν με τη Δεξιά, όπως έκαναν σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, αντί να επιδιώξουν έναν εποικοδομητικό διάλογο με την Αριστερά. Οι δυνάμεις της ευρωπαϊκής Δεξιάς θα χρησιμοποιήσουν τις «Βρυξέλλες» σαν αποδιοπομπαίο τράγο, που θα τις απαλλάξει από τις ευθύνες τους στις χώρες όπου βρίσκονται στην κυβέρνηση. Η ακροδεξιά, η οποία ενισχύεται σε όλες σχεδόν τις χώρες τις Ευρώπης, θα ποντάρει και πάλι στον φόβο και την ανασφάλεια όπως κάνει σε κάθε ιστορική κρίση, βρίσκοντας κάποιον τρίτο στον οποίο θα φορτώσει τις ευθύνες για την κατάσταση. Θα προτείνει έξοδο από το ευρώ και κατόπιν από την Ένωση, λες και η επιστροφή στα εθνικά σύνορα θα αποτελούσε λύση.

     

    Η ακροδεξιά αντιπροσωπεύει την έξαρση του ανταγωνισμού ανάμεσα στους λαούς, ενώ σε κάθε χώρα πρέπει να περιμένουμε σημαντική δημοκρατική και κοινωνική οπισθοδρόμηση. Πρέπει να θυμόμαστε ότι πολιτικές λιτότητας ακολουθούνται και σε άλλες χώρες εκτός της ευρωζώνης.

     

    Το ΚΕΑ είναι αντιμέτωπο με μια κρίσιμη ιστορική στιγμή γιατί η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο της οικοδόμησής της. Αν τα θεμέλιά της δεν αναδομηθούν, αν το δόγμα του ελεύθερου και ανεμπόδιστου ανταγωνισμού δεν καταρριφθεί, διατρέχει σοβαρό κίνδυνο διάλυσης. Γι’ αυτό, σε κάθε μια από τις χώρες της Ευρώπης πρέπει να είμαστε εμείς που θα αντιταχθούμε ανοιχτά στην λιτότητα, αλλά και θα προτείνουμε εναλλακτικές λύσεις. «Είστε πολύ αδύναμοι για να αλλάξετε την ροή των πραγμάτων», ακούμε συχνά. Αλλά όταν η κρίση κορυφώνεται ξέρουμε πόσο δύσκολο είναι να κάνει κανείς θαρραλέες, αλλά απαραίτητες προτάσεις για την αναδιανομή του πλούτου, της γνώσης και της εξουσίας. Οι απλοϊκές απαντήσεις που οδήγησαν τους ανθρώπους στη μοιρολατρία και την ιδιώτευση είναι δυστυχώς πιο ηχηρές και διαδίδονται αποτελεσματικότερα.

     

    Παρ’ όλα αυτά βλέπω κάποια ενθαρρυντικά σημάδια. Οι λαοί διαμαρτύρονται και αντιστέκονται σθεναρά στις μετωπικές αυτές επιθέσεις. Δημιουργούν νέες σχέσεις αλληλεγγύης, διαδίδουν τις αρχές της αμοιβαιότητας και του συνεργατισμού απέναντι στην διάλυση των χωρών τους –όπως για παράδειγμα την Ελλάδα και την Ισπανία. Πρέπει να τονίσουμε ότι η μέχρι πρότινος αποδοχή των Ευρωπαϊκών Συνθηκών από την πλευρά της Συνομοσπονδίας των Ευρωπαϊκών Συνδικάτων δεν ισχύει πλέον. Η δυσκολία επικοινωνίας ανάμεσα στα κοινωνικά κινήματα και τα κινήματα πολιτών, τις συνδικαλιστικές οργανώσεις και τις πολιτικές δυνάμεις που επιδιώκουν τον κοινωνικό μετασχηματισμό έχει ξεπεραστεί. Αυτό το απέδειξε και η Εναλλακτική Σύνοδος των κινημάτων (Alter Summit), και το μεγάλο κίνημα που αναπτύσσεται σε όλη την Ευρώπη ενάντια στην μελλοντική διατλαντική αγορά με τις ΗΠΑ. Πρέπει να προσπαθήσουμε να ενώσουμε τους «άτσαλους αγώνες» μας, όπως έγινε κάποτε στην Ευρώπη με την αντίσταση στο ναζισμό. Μέχρι τις εκλογές πρέπει να δείξουμε ότι μπορεί και πρέπει να υπάρξει ένα ευρωπαϊκό πρόσωπο, διαφορετικό από το αποκρουστικό πρόσωπο της λιτότητας. Πρέπει να συνεχίσουμε τον διάλογο με τις προοδευτικές δυνάμεις που δεν έχουν έρθει ακόμη στο πλευρό μας, αλλά που βρίσκονται μέσα στο κίνημα ενάντια στις πολιτικές της κοινωνικής αποσάρθρωσης.

     

    Πρέπει να εκμεταλλευτούμε τις ευρωεκλογές, τη στιγμή αυτή της πολιτικοποίησης των ζητημάτων, για να δημιουργήσουμε ένα κύμα ενάντια στη λιτότητα, υπέρ της αλληλεγγύης των λαών. Πρέπει να φτιάξουμε προγράμματα με τολμηρές προτάσεις, τα οποία, μέσω της βασικής προοπτικής του μετασχηματισμού, θα δώσουν το περίγραμμα της ελεύθερης, δημοκρατικής και αλληλέγγυας Ευρώπης που θέλουμε. Είμαι πεποισμένος ότι αυτοί οι στόχοι που συγκλίνουν στην επανίδρυση της Ευρώπης, μπορούν να ενώσουν, σε μια κοινή καμπάνια, στις εκλογικές λίστες και με ανθεκτικότητα στον χρόνο όλες τις δυνάμεις οι οποίες ζητούν σήμερα μια προοδευτική έξοδο από την κρίση.

     

    Αν η εκπροσώπησή μας στο Ευρωκοινοβούλιο ενισχυθεί στις εκλογές του Μαϊου του 2014, τότε η ανάσα μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα βάλει τα συμφέροντα των λαών πάνω από αυτά των επιχειρήσεων θα γίνει ακόμα πιο αισθητή. Έχω εμπιστοσύνη στη συλλογική ευφυία των λαών της Ευρώπης. Δεν πρέπει να παρασυρθούν από τις αδιέξοδες λύσεις που προσφέρει η ακροδεξιά. Πρέπει να βρουν ξανά το θάρρος της μεταπολεμικής εποχής, όταν η ανασυγκρότηση συνυφάνθηκε με σημαντικές κοινωνικές κατακτήσεις. Βρισκόμαστε στο κατώφλι αυτής της κρίσιμης επιλογής. Μπορούμε πράγματι, όλοι και όλες μαζί, να γίνουμε ο καταλύτης για μια άλλη Ευρώπη της ειρήνης, της δικαιοσύνης, της αλληλεγγύης, τις προόδου για τις γυναίκες, τις εναλλακτικής αντίληψης για την ανθρώπινη και την οικονομική ανάπτυξη, για μια Ευρώπη που θα αντιμετωπίζει σοβαρά τα περιβαλλοντικά ζητήματα.

     

     

     

    Μετάφραση: Έλενα Παπαδοπούλου


Related articles